Muhammed Fazıl Baş / Power or the People: A Comparison of the Thoughts of Dogan Avcioglu and Idris Küçükömer Regarding the Intellectual Climate of the 1960s

An abstract of the Thesis of Muhammed Fazil Bas for the degree of Master of Arts from the Atatürk Institute for Modern Turkish History to be taken March 2008

Power or the People: A Comparison of the Thoughts of Dogan Avcioglu and Idris Küçükömer Regarding the Intellectual Climate of the 1960s

In the thesis, the thoughts of Dogan Avcioglu and Idris Küçükömer are compared by focusing mainly on their most prominent works of Türkiye’nin Düzeni (1968) by Avcioglu, and Düzenin Yabancilasmasi: Batilasma (1969) by Küçükömer. The 1960s which was as a period between two military interventions in Turkish politics in 1960 and 1971 were a very fruitful era for leftist thought and movements.

This decade started as a quest for orientation and ended with various political strategies to seize the power which could not be implemented. This thesis compares the thoughts of those two contradicting intellectuals in order to shed light on those intellectual and political activities which can and actually must be evaluated also as important parts of the history of Turkish intellectual life.

The thoughts of both intellectual are compared on three important issues which were conceived as critical for the discussion era in the 1960s. These three points are the discussions on the Ottoman social order, the evaluation of the Turkish modernization and the evaluation of the relationship between politics and people. The main aim throughout the analysis is to define the essential characteristics of the thoughts on those issues and to show at the end of the analysis that all of the characteristics on different issues are interrelated and actually determine each other, which can give us a holistic picture both of the differentiation between Avcioglu and Küçükömer and on the general condition in the decade.

The main claim of the thesis is that: Dogan Avcioglu tried to develop a power-centered analysis regarding the socio-political structure in Turkey, which left him with a momentary and temporary political strategy. However, Idris Küçükömer tried to develop a people- and society-centered analysis. Therefore, his approach had a forward-looking aspect which can be reconsidered even today.

Atatürk Ilkeleri ve Inkilap Tarihi Enstitüsü’nde Yüksek Lisans derecesi için Muhammed Fazil Bas tarafindan Mart 2008’de teslim edilen tezin kisa özeti

Iktidar ya da Halk: 1960’larin Entelektüel Iklimini Dikkate Alarak Dogan Avcioglu ve Idris Küçükömer’in Düsüncelerinin Bir Karsilastirmasi

Bu tezde, Dogan Avcioglu ve Idris Küçükömer’in düsünceleri temel olarak Avcioglu’nun Türkiye’nin Düzeni (1968) ve Küçükömer’in Düzenin Yabancilasmasi: Batilasma (1969) adli eserleri merkeze alinarak karsilastirilmistir. Bu iki eserin, söz konusu entelektüellerin en öne çikan kitaplari oldugu düsünülmektedir. 1960 ve 1971 yillarindaki iki askeri müdahaleyle baslayip biten 1960’lar, Türkiye’de sol düsünce ve hareketler için çok verimli bir dönem olmustur. Bu dönem, bir yön arayisi olarak baslamis, uygulamaya konulamayan siyasi stratejilerle bitmistir. Bu tezin amaci bu sebeple, söz konusu birbiriyle birçok konuda çelisen iki entelektüeli karsilastirarak, Türk düsünce tarihinin de aslinda önemli bir parçasi olarak degerlendirilmesi gereken bu entelektüel ve siyasi faaliyetlere bir isik tutmaktir.

Bu tezde, iki entelektüelin de düsünceleri 1960’larin tartisma ortami açisindan önemli oldugunu düsündügümüz üç konu çevresinde karsilastirilmistir. Bu konular su sekildedir: Osmanli toplum düzeni üzerine tartismalar, Türk modernlesmesinin degerlendirilmesi ve siyaset ile halk arasindaki iliski üzerine düsünceler. Analiz boyunca temel amaç, bu iki entelektüelin bu konular çerçevesindeki düsüncelerinin ana hatlarini çikarmak ve nihai olarak da bu konularin temel karakteristiklerinin aslinda birbirine siki sikiya bagli oldugunu ve hatta birbirlerini belirledigini gösterebilmektir. Bu bize hem Avcioglu ve Küçükömer’in düsüncelerine hem de döneme dair daha bütüncül bir tablo çikarmistir.

Bu tezin temel iddiasi su sekildedir: Dogan Avcioglu Türkiye’nin siyasi ve sosyal konumunu dikkate alarak güç merkezli bir analiz yapmis fakat bu Avcioglu’nu geçici ve anlik bir siyasi stratejiye ulastirmistir ancak. Küçükömer ise analizin merkezine halki ve toplumu almistir. Bu sebeple, Küçükömer’in yaklasiminin bugün dahi tekrar gözden geçirilebilecek gelecege dönük tarafi vardir.